Celem stomatologii zachowawczej jest zapobieganie oraz leczenie  najbardziej rozpowszechnionej choroby zębów, jaką jest próchnica. Z pojęciem próchnicy wiążą się następujące objawy: nieestetyczne plamy próchnicowe na zębach, ubytki  twardych części zębów, które nie leczone mogą doprowadzić do podrażnienia i uszkodzenia wewnętrznej tkanki zęba - miazgi, co wiąże się z dolegliwościami bólowymi i wykluczeniem zęba z czynności żucia. W skrajnych przypadkach nie leczona próchnica może doprowadzić do obumarcia zęba, co z kolei nie tylko pogarsza estetykę uśmiechu, ale może mieć wpływ na zdrowie całego organizmu - ukryte ognisko infekcji. Ostatecznym postępowaniem przy nieleczonej  próchnicy jest usunięcie zęba, co jest dużą stratą ,zważywszy na fakt, że nawet najdoskonalsze uzupełnienie nie zastąpi własnych, zdrowych zębów.

 

Tak więc procedura leczenia wygląda następująco. Zwykle po podaniu znieczulenia, dentysta zaczyna usuwać zniszczone wypełnienie lub miękką tkankę próchnicową. Po "usunięciu próchnicy" lekarz kontroluje czy wykonał wszystko prawidłowo. Często wokół zęba zakładana jest formówka, ażeby wypełnienie nie było za duże, zbyt kanciaste, nawisające a tym samym bardziej podatne na odkładanie płytki nazębnej. Formówka przypomina formę do ciasta, oczywiście w skali mikro. Ubytek najczęściej wypełniany jest kompozytem utwardzanym światłem UV. Innymi wypełnieniami są kompomery, glasjonomery oraz amalgamaty. Wypełnienia mogą być również wykonywane w laboratorium, są to nakłady porcelanowe (ONLEY). Po skończeniu formowania wypełnienia  usuwamy formówkę. Następnie nadajemy kształt i polerujemy tak aby plomba była gładka i błyszcząca. Kontrolujemy także czy wypełnienie nie jest za wysokie i czy nie przeszkadza w zgryzie, tak by można było zagryzać bez przeszkód.

 

Kiedy mogę jeść po wizycie? Jeśli dentysta nie powie inaczej można jeść zaraz po wizycie. Uważajmy na znieczulone okolice - śluzówkę policzka, wargi, język. Jeśli znieczulenie jest silne, poczekajmy z jedzeniem twardych pokarmów do jego ustąpienia.

Nowo wypełniony ząb może być nadwrażliwy na temperaturę czy nagryzanie. To możliwe, całkiem zwyczajne i niegroźne o ile szybko (7-14 dni) ustępuje. Jeśli dolegliwości utrzymują się dłużej nie czekaj i skontaktuj się z dentystą.

WARTO WIEDZIEĆ

 

1.Co to jest próchnica?

 

Próchnica to choroba twardych tkanek zęba. Główną przyczyną powstawania próchnicy jest płytka nazębna, składająca się z resztek pokarmowych i bakterii, która odkłada się na zębach po każdym posiłku. Bakterie znajdujące się w płytce przekształcają dostarczane w pożywieniu cukry w kwasy, które z kolei powodują ucieczkę minerałów (wapń, fosfor) ze szkliwa. Prowadzi to do osłabienia i uszkodzenia szkliwa, umożliwiając dalszy rozwój próchnicy.

 

2. Jak zapobiegać powstawaniu próchnicy?

 

Aby skutecznie zapobiegać rozwojowi próchnicy musimy z jednej strony zadbać o wzmocnienie struktury twardych tkanek zęba, co zapewnia:

  - odpowiednio zbilansowana dieta (bogata w witaminy i minerały) kobiet ciężarnych i dzieci od urodzenia do momentu zakończenia rozwoju zębów;

  - profilaktyka fluorkowa: lakierowanie zębów, stosowanie past do zębów i płynów do płukania ust z zawartością związków fluoru, krople i tabletki z fluorem - decyzję o włączeniu ich do diety dziecka zawsze powinien podjąć stomatolog!

  - Lakowanie bruzd zębowych - pokrywanie bruzd i zagłębień w zębach specjalnym materiałem (więcej STOMATOLOGIA DZIECIĘCA).

Z drugiej strony, jako że bezpośrednią przyczyną próchnicy jest płytka nazębna, główną metodą walki z próchnicą jest skuteczne i systematyczne usuwanie płytki nazębnej.

 

3. Czy aby mieć zdrowe zęby trzeba zrezygnować z jedzenia słodyczy?

 

Cukier dostarczany z pożywieniem jest rzeczywiście niezbędny bakteriom płytki nazębnej do wytwarzania kwasów, a przez to zapoczątkowania procesu próchnicowego. Jednak całkowite wyeliminowanie cukrów z diety jest niemożliwe do osiągnięcia. Warto więc zapamiętać, że dużo większe znaczenie od ilości spożywanych słodyczy ma  konsystencja i częstotliwość ich przyjmowania (czas przebywania w jamie ustnej). Najgorsze w skutkach jest częste jedzenie produktów lepkich, oblepiających zęby (cukierki toffi, chipsy, itp.). Nie trzeba więc całkowicie pozbawiać się przyjemności spożywania słodyczy, ważne by przestrzegać pory posiłków i ograniczyć pojadanie, a po spożyciu słodyczy natychmiast dokładnie umyć zęby.

 

4. Jaką wybrać szczoteczkę do zębów?

 

Wybór odpowiedniej szczoteczki odgrywa dużą rolę w pielęgnacji jamy ustnej. Ze względu na ogromną różnorodność szczoteczek dostępnych na rynku, pacjenci mogą mieć trudności z dokonaniem wyboru. Najważniejsze jest by szczoteczka była dobrana indywidualnie do potrzeb pacjenta rozmiarem i twardością włosia. Szczoteczka nie powinna być za duża i posiadać cienką i długą szyjkę zapewniającą dostęp do zębów trzonowych. Zazwyczaj polecane są szczoteczki średnie i miękkie wielopęczkowe,proste w swej części pracującej, wykonane z włosia syntetycznego o łagodnie szlifowanych i zaokrąglonych końcach, w przypadku chorób przyzębia najlepiej używać miękkich szczoteczek z giętką szyjką, która redukuje nacisk na dziąsła. Istnieją różne modyfikacje układu włosia.

 

 

5. Jak często należy wymieniać szczoteczkę do zębów?

 

Szczoteczkę należy wymieniać średnio co 2 miesiące. Po tym czasie włosie może sztywnieć i szczoteczka zaczyna działać drażniąco na dziąsła. Niektóre szczoteczki posiadają wskaźnik zużycia - pęczek włosia w innym kolorze, który traci barwę w miarę zużywania się szczoteczki. Dla prawidłowego funkcjonowania szczoteczki ważna jest jej pielęgnacja. Po umyciu zębów należy ją bardzo dokładnie wypłukać i przechowywać tak by mogła dobrze wyschnąć. Warto też zwrócić uwagę czy w zużytej szczoteczce włosie nie jest rozgniecione - świadczy to o zbyt silnym naciskaniu szczoteczką na zęby!

 

 

 

6. Jak szczotkować zęby?

 

Najprościej można stwierdzić, że każda metoda szczotkowania zębów jest dobra, pod warunkiem, że jest skuteczna i nie działa szkodliwie na zęby i dziąsła. Najkorzystniej, gdy technikę szczotkowania dobierze indywidualnie lekarz lub higienistka, w zależności od potrzeb pacjenta, stanu jego uzębienia, dziąseł i zdolności manualnych. Prawidłowe szczotkowanie powinno trwać przynajmniej 3 minuty. Minimalna częstotliwość tego zabiegu u większości pacjentów to dwa razy dziennie: rano po śniadaniu i po posiłku wieczornym przed snem. Są jednak sytuacje wymagające innego rytmu szczotkowania np.: osoby leczone stałymi aparatami ortodontycznymi - szczotkowanie zębów po każdym posiłku.

 

7. Czy szczoteczka do zębów wystarczy?

 

Aby efektywnie pielęgnować zęby trzeba oczyszczać wszystkie ich powierzchnie: przedsionkową, językową, żującą i boczne. Tylko trzy pierwsze powierzchnie są dostępne dla szczoteczki. Tak więc szczoteczka nie jest produktem wystarczającym do utrzymania prawidłowej higieny jamy ustnej. Konieczne jest stosowanie przyborów dodatkowych:

  - nitka dentystyczna - pasmo jedwabnych nitek połączonych w tasiemkę i nawoskowanych, stosowana do oczyszczania przestrzeni międzyzębowych przy ścisłym kontakcie zębów;

  - wykałaczki dentystyczne - wykonane z miękkiego drewna bezdrzazgowego i nasączone fluorem, przeznaczone dla osób z luźno stojącymi zębami lub brakami zębowymi;(polecane do używania wyłącznie w przypadku braku „pod ręką” nici lub irygatora)

  - szczoteczka międzyzębowa - spiralka z włosia, stosowana podobnie jak wykałaczka oraz do higieny pacjentów użytkujących stałe aparaty ortodontyczne;(super określenie jednego z naszych pacjentów i bardzo obrazowe: KARCHER do zębów)

  - irygator - urządzenie działające na zasadzie bicza wodnego, strumień płynu oczyszcza przestrzenie międzyzębowe i kieszonki dziąsłowe, masuje dziąsła;

  - szczoteczka jednopęczkowa - do oczyszczania trudno dostępnych przestrzeni.

 

Na rynku dostępne są również szczoteczki elektryczne. Są bardzo proste w użyciu, a stosowanie ich skraca czas czyszczenia zębów w porównaniu ze szczoteczkami tradycyjnymi.

 

8. Jaką pastę do zębów wybrać?

 

Wybór pasty do zębów nie ma aż takiego znaczenia jak dobór szczoteczki, jednak stosowanie odpowiedniej pasty może poprawić skuteczność szczotkowania. Większość past dostępnych na rynku spełnia podstawowe wymagania i zawiera sprawdzone substancje kliniczne: środki ścierne (pomagające w usuwaniu płytki nazębnej i osadu), środki pieniące, związki fluoru (fluorek sodu, fluorek wapnia, aminofluorki). W konkretnych przypadkach można dobrać pastę zawierającą odpowiednie substancje dodatkowe:

  - pasty profilaktyczne - zawierają fluor;

  - pasty ziołowe - zawierają wyciągi z ziół, działają kojąco na dziąsła;

  - pasty wybielające - usuwają przebarwienia pochodzenia spożywczego (z herbaty, kawy, dymu papierosowego);

  - pasty o działaniu kompleksowym - łączą wspomniane wyżej właściwości.

 

 

9. Jakie są korzyści ze stosowania lakierów fluorowych?

 

Najpopularniejsze obecnie lakiery fluorowe to Fluor Protektor i polecany szczególnie dla dzieci Duraphat. W naszym gabinecie stosujemy fluor w postaci kremu o różnych smakach, który jest prosty w użyciu i skuteczny w działaniu. Lakiery fluorowe stosowane są powszechnie zarówno w profilaktyce całego uzębienia, jak i wybranych miejsc. Dzięki ich niewątpliwym zaletom: przyleganiu do szkliwa i powolnemu uwalnianiu fluoru, zapewniają redukcję próchnicy do 40%. Fluor stosowany w postaci lakierów fluorowych:

  - wzmacnia szkliwo dzieci i dorosłych;

  - zmniejsza odkładanie się płytki nazębnej;

  - zapobiega powstawaniu próchnicy wtórnej (wokół wypełnień);

  - zapobiega powstawaniu próchnicy w przebiegu leczenia aparatami stałymi;

  - znosi nadwrażliwość szyjek zębowych.

 

 

Stomatologia dziecięca (pedodoncja, stomatologia wieku rozwojowego) to specjalność zajmująca się diagnostyką, leczeniem, profilaktyką chorób zębów, przyzębia oraz jamy ustnej u najmłodszych pacjentów. Dziedzina ta została wyodrębniona z uwagi na odmienną budowę zębów i narządu żucia u dzieci, co wiąże się ze specyficznym postępowaniem i metodami leczenia. Niezwykle ważne jest, aby nasze pociechy były objęte profesjonalną opieką stomatologiczną już od najmłodszych lat. Jako rodzice jesteśmy za to odpowiedzialni. Pamiętajmy o tym, że jeśli skutecznie zadbamy o zdrowie zębów naszych dzieci, zaoszczędzimy im w przyszłości wielu rozczarowań i ustrzeżemy je przed skomplikowanym i kosztownym leczeniem w dorosłym życiu.

WIZYTY ADAPTACYJNE

 

Właściwe przygotowanie dziecka do pierwszej wizyty u dentysty oraz prawidłowy jej przebieg to niezwykle ważne czynniki kształtujące późniejszą postawę dziecka wobec leczenia stomatologicznego. Wizyty adaptacyjne służą zapoznaniu się młodych pacjentów z gabinetem i personelem medycznym. Podczas tej wizyty lekarz, często w formie zabawy, oswaja dziecko z urządzeniami stomatologicznymi. Dzięki temu gabinet staje się dla niego miejscem kojarzonym z zabawą i miłym spędzeniem czasu. Na zakończenie pacjent otrzymuje nagrodę za odwagę jako zachętę do kolejnych spotkań.

LECZENIE ZĘBÓW MLECZNYCH

 

Ubytki próchnicowe w zębach mlecznych leczymy poprzez bezbolesne ich oczyszczenie i zakładanie wypełnień. Często, by zaoszczędzić dziecku stresu związanego z wykonaniem zastrzyku,stosujemy sedację. Dysponujemy wieloma rodzajami materiałów do wypełnień w zależności od wskazań klinicznych i upodobań pacjentów. Oferujemy wypełnienia Twinky star w 7 fantazyjnych kolorach: niebieskim, różowym, seledynowym, pomarańczowym, zielonym, złotym i srebrnym. Mali pacjenci, którzy mogą zadecydować o kolorze "plomby", entuzjastycznie podchodzą do leczenia.

 

Jeżeli istnieją wskazania, leczy sie zęby mleczne kanałowo, by nie dopuścić do przedwczesnej ich utraty i w konsekwencji do wad zgryzu. W sytuacjach, gdy jedynym postępowaniem leczniczym jest usunięcie zęba, przed znieczuleniem igłą smarujemy błonę śluzową znieczulającym żelem o ciekawych owocowych smakach, sprawiając, że zastrzyk staje się niebolesny.

 

W związku z tym, iż nie jesteśmy typowo „pedodontycznym” gabinetem, a więc  nastawionym wyłącznie na leczenie dzieci, bywa, iż bardzo małych pacjentów, którzy wymagają kompleksowego leczenia specjalistycznego za względu na rozległa i zaawansowaną próchnicę bądź też na ogólny stan zdrowia, a także pacjentów „nie współpracujących” musimy kierować do ośrodków specjalizujących się wyłącznie w leczeniu dzieci.

 

WARTO WIEDZIEĆ

 

1. Jak pokonać strach naszych pociech przed wizytą u stomatologa?

 

Pierwszy kontakt ze stomatologiem jest dla dziecka dużym przeżyciem, które kształtuje późniejsze nastawienie do wizyt w gabinecie dentystycznym. Istnieją dwie główne przyczyny strachu dziecka przed dentystą: pierwsza to własne bolesne doświadczenia z poprzednich wizyt, druga to obraz przekazany przez rodziców, utrwalający w dziecku przekonanie, że leczenie u stomatologa wiąże się z bólem. Istotną rolę spełniają tu wizyty adaptacyjne i edukacja rodziców, którzy przed pierwszą wizytą powinni przeprowadzić z dzieckiem rozmowę wyjaśniającą cel i przebieg wizyty u stomatologa.

 

2. Dlaczego ważne jest leczenie zębów mlecznych?

 

Zęby mleczne, podobnie jak stałe, mogą być zaatakowane przez próchnicę, która nieleczona prowadzi do bolesnych stanów zapalnych miazgi, a w konsekwencji do przedwczesnej utraty zębów. Prowadzi to do zahamowania wzrostu kości i zaburzeń zgryzowych (stłoczenia, nieprawidłowe ustawienie zębów, zatrzymanie zęba stałego w kości). Ropne stany zapalne zębów są źródłem infekcji dla całego organizmu młodego pacjenta i mogą prowadzić do zapaleń nerek, serca i stawów. Mogą również powodować uszkodzenie zawiązków zębów stałych, które znajdują się w bliskim sąsiedztwie korzeni zębów mlecznych.

 

3. Kiedy pojawiają się pierwsze zęby mleczne, a kiedy zęby stałe?

 

Pierwsze zęby mleczne wyrzynają się ok. 6. miesiąca życia dziecka (norma - 5-10 miesiąc u dzieci donoszonych i 6-11 miesiąc u wcześniaków) i są to najczęściej dolne siekacze przyśrodkowe ("jedynki" mleczne). Zdarza się jednak, że pierwsze pojawią się górne siekacze przyśrodkowe.

Pierwsze zęby stałe wyrzynają się ok. 6. roku życia i są to pierwsze zęby trzonowe (za drugimi trzonowcami mlecznymi). Coraz częściej jednak zdarza się, że pierwsze wyrzynają się siekacze przyśrodkowe w żuchwie ("jedynki" stałe).

 

4. Czym jest: lakowanie, lakierowanie i lapisowanie zębów?

 

Lakowanie - inaczej uszczelnianie, jest to zabezpieczenie specjalnymi żywicami miejsc podatnych na próchnicę (bruzd i szczelin). Zabieg ten przeprowadza się po wyrżnięciu pierwszych zębów stałych (trzonowców), które nie są jeszcze dotknięte przez próchnicę. Coraz powszechniejsze staje się lakowanie trzonowców mlecznych.

Lakierowanie - nanoszenie pędzelkiem lakierów fluorowych na powierzchnie zębów w celu wzmocnienia szkliwa i zmniejszenia jego podatności na próchnicę.

Lapisowanie - zabieg, który stosuje się w przypadku, gdy większa część powierzchni zęba mlecznego jest do tego stopnia zniszczona przez próchnicę, że nie ma możliwości założenia wypełnienia. Polega to na przesyceniu zęba substancją bakteriobójczą(związki srebra) która zatrzymuje proces próchnicowy. Charakterystyczną cechą zębów lapisowanych jest ich czernienie.

 

5. Czym jest próchnica wczesna?

 

Próchnica wczesna to poważny problem stomatologiczny wczesnego dzieciństwa. Rozpoczyna się w krótkim czasie po wyrżnięciu pierwszych zębów mlecznych. Jest to wyjątkowo ostra postać próchnicy, która w ciągu kilku miesięcy może doprowadzić do tak znacznego zniszczenia tkanek zębów, że jedynym wyjściem jest ich ekstrakcja (usunięcie). Rodzice powinni bacznie obserwować uzębienie swoich dzieci. Jakiekolwiek niepokojące zmiany (przebarwienia, plamy) są wskazaniem do jak najpilniejszej konsultacji ze stomatologiem dziecięcym.

 

 

6. Jak często należy przeprowadzać wizyty kontrolne?

 

Proces próchnicowy w zębach mlecznych, z uwagi na ich słabą mineralizację (cienka warstwa szkliwa), przebiega znacznie szybciej niż w zębach stałych. Rodzice powinni przyprowadzać swoje pociechy na wizyty kontrolne co najmniej raz na 3 miesiące (o ile lekarz nie zdecyduje inaczej).

 

7. Kiedy powinna być pierwsza wizyta u stomatologa?

 

Kiedy pojawią się pierwsze ząbki, rodzice powinni przyprowadzić dziecko do stomatologa (6-12 miesiąc życia). Lekarz oceni czy proces ząbkowania i rozwój twarzoczaszki przebiegają w sposób prawidłowy oraz wyznaczy termin kolejnej wizyty kontrolnej.

 

8. Kiedy rozpoczynamy pierwsze zabiegi higieniczne u dzieci?

 

Odpowiedź brzmi: jak najwcześniej. Jeszcze przed wyrżnięciem zębów mlecznych należy regularnie przemywać buzię dziecka gazikiem zwilżonym łagodnym naparem z rumianku lub przegotowaną wodą, wykonując jednocześnie masaż dziąseł. Przyzwyczajamy w ten sposób maleństwo do późniejszego mycia zębów i utrzymujemy higienę jamy ustnej. W ten sam sposób myje się po każdym posiłku pierwsze ząbki mleczne, pamiętając, aby przecierać je zarówno od strony warg, jak i języka.

Około 1. roku życia rozpoczynamy regularne mycie zębów szczoteczką dostosowaną do wieku dziecka. Do ok. 5. roku życia zabiegi szczotkowania wykonują rodzice lub dzieci pod uważnym nadzorem rodziców.

Nie jest błędem ani pod względem medycznym ani wychowawczym mycie zębów dziecka nawet starszego przez rodziców. Pamiętajmy, że przede wszystkim chodzi o zdrowie zębów, a nie o samodzielność dziecka. Niech to będzie jedna z ostatnich czynności, jakie dziecko nauczy się wykonywać samodzielnie! A jeśli ceną za brak samodzielności na tym polu miałyby być zdrowe żeby dziecka to chyba nie jest to zbyt wygórowana cena…

 

9. Jaki środki higieny jamy ustnej powinno się stosować u dzieci?

 

Szczoteczki powinny być dostosowane do anatomii jamy ustnej dziecka (mała główka szczoteczki i miękkie włosie). Do czasu gdy nasza pociecha nie nauczy się wypluwać śliny szczotkujemy ząbki bez pasty, chociaż połykanie niewielkiej(!) ilości pasty przez dzieci nie zrobi im krzywdy. Po tym okresie wprowadzamy pasty przeznaczone dla dzieci ze względu na odpowiednią zawartość fluoru i akceptowane przez dzieci smaki.

 

10. Czy powinniśmy pozwolić zasypiać dzieciom z butelką słodkiego napoju?

 

Jest to zdecydowanie przeciwwskazane, ponieważ prowadzi do rozwoju tzw. próchnicy butelkowej, Źródłem tego rodzaju próchnicy są słodkie kleiste pokarmy (kaszki, soczki, słodzone mleko), które przywierają do powierzchni zębów. Bakterie próchnicotwórcze przekształcają zawarte w tych pokarmach cukry w kwasy. Zęby przebywające przez dłuższy czas (całą noc) w kwaśnym środowisku ulegają demineralizacji. Nocny spadek produkcji śliny, która ma właściwości zobojętniające, zdecydowanie zwiększa ryzyko rozwoju próchnicy. Próchnica butelkowa jest wyjątkowo agresywną postacią próchnicy. W krótkim czasie prowadzi do całkowitego zniszczenia dużych powierzchni zębów mlecznych.

 

STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA

STOMATOLOGIA DZIECIĘCA